![Scheveningen haven.jpg](/l/library/download/urn:uuid:6522f5da-9f20-476d-b02c-99ed1a2b5821/scheveningen+haven.jpg?scaleType=6&width=1200&height=375)
Bijdrage debat over de Koninklijke Marechaussee
De heer Anker (ChristenUnie):
Voorzitter. Wij voegen ons graag bij de lovende woorden over de
Koninklijke Marechaussee. Tegelijkertijd heeft dit wetsvoorstel ons
genoopt tot een kritische beschouwing van de vraag waarvoor wij de
Koninklijke Marechaussee hebben en wat wij ermee moeten. Wij
bespeuren ook bij andere partijen de wil om daarover na te
denken.
Voorliggende wetsvoorstel kent drie onderdelen, te weten het
opheffen van de beperkingen op de opsporingsbevoegdheid van de
KMar, het toevoegen van de bestrijding van mensensmokkel en van
fraude met reis- en identiteitsdocumenten en het regelen van de
mogelijkheid voor de politie om in bijzondere gevallen bijstand te
verlenen aan de KMar. Met de laatste twee punten heeft mijn fractie
geen enkele moeite. Daarom zal ik die onderdelen onbesproken
laten.
De bestaande wetgeving koppelt de opsporingsbevoegdheid van de
Koninklijke Marechaussee aan de politietaken die dit wapen heeft.
Uit de wetgeschiedenis blijkt dat dit een bewuste keuze is geweest,
gelet op de veranderde positie van de Koninklijke Marechaussee na
de Tweede Wereldoorlog. Was de Koninklijke Marechaussee voordien
onderdeel van het reguliere politieapparaat, na de oorlog trad het
wapen primair op als militaire politie met daarnaast nog enkele
andere specifieke taken. De toenmalige minister van Justitie noemde
het niet alleen onnodig maar ook ongewenst om de Koninklijke
Marechaussee buiten het terrein van de eigen taken
opsporingsbevoegdheden te geven. Een uitzondering bestond
aanvankelijk in gevallen dat er onmiddellijk gevaar dreigde voor
iemands lijf, eerbaarheid of goed. Later is deze uitzondering in
het vierde lid van artikel 6, de bevoegdheid tot optreden bij het
stuiten op strafbare feiten, ruimer geformuleerd, zodat het ook
voor de Koninklijke Marechaussee mogelijk is om in voorkomende
gevallen buiten de eigen taken op te treden, ook al is er misschien
geen onmiddellijk gevaar.
Met het voorliggende wetsvoorstel wordt de koppeling tussen
bevoegdheden en taken losgelaten. Als het aan het kabinet ligt, is
de KMar voortaan altijd en overal, voor alle feiten en iedereen,
opsporingsbevoegd, met die beperking dat de KMar zich moet
onthouden van optreden buiten haar politietaken. Daarbij verzekert
de minister in de stukken een- en andermaal dat het beslist niet de
bedoeling is om de politietaak van de KMar uit te breiden. Ook
benadrukt hij dat de KMar in geval van een toevalstreffer buiten de
eigen politietaken het onderzoek zo snel mogelijk moet overdragen
aan de politie. Als de minister, wat mij betreft terecht, vasthoudt
aan het beperkte takenpakket van de KMar, wat zijn dan de redenen
om de strikte koppeling met de bevoegdheden los te laten?
In de stukken geeft het kabinet drie argumenten. Het eerste
argument is dat de huidige regeling ingewikkeld en ondoorzichtig
zou zijn. Het tweede argument is dat er zaken zijn geweest waarbij
mensen werden vrijgesproken na een onbevoegd optreden van de KMar.
Dat is moeilijk te verdedigen naar de buitenwacht en sowieso
ongewenst. Het derde argument is dat militairen van de KMar zich
soms voor de keuze gesteld zien tussen onbevoegd optreden of afzien
van optreden, ook wanneer optreden vanuit maatschappelijk oogpunt
wel gewenst zou zijn.
Mijn fractie is door deze argumenten helaas niet overtuigd. Zo
blijkt uit rechtspraak over artikel 6, vierde lid van de Politiewet
dat de rechter onder omstandigheden een overschrijding van het
eigen takenpakket toestaat, maar conform de wettelijke lijn hamert
op een snelle overdracht aan de politie. De vrijspraken waren
vooral een reactie op de neiging bij de KMar om een zaak niet of te
laat over te dragen aan de politie of uitgebreider onderzoek te
doen dan nodig was. Dat mag geen reden zijn de wet te wijzigen.
Voorts is in geen enkele gepubliceerde zaak van de KMar gevraagd
werkloos toe te zien bij het plegen van een strafbaar feit. Kan de
minister de bewering in de stukken onderbouwen dat men niet zou
kunnen handelen? Ook de stelling dat de huidige regeling
ingewikkeld zou zijn, is geen aanleiding voor de wetswijziging.
Ziet de minister geen enkele mogelijkheid om de regeling, de
toelichting daarop en de instructie inzichtelijker te maken?
Naast de voorgaande bezwaren van de minister heeft mijn fractie
vooral moeite met de rechtsbescherming in de voorgestelde regeling.
Op dit moment kan onbevoegd optreden soms tot vrijspraak leiden.
Dat is niet de bedoeling en niet te verdedigen. Het bepaalt ons bij
de norm dat een opsporingsambtenaar met een beperkt takenpakket
zich simpelweg moet houden aan de wettelijke grenzen van zijn
taakveld. Het lijkt misschien buiten proportie, maar wij willen
toch niet dat douaniers snelheidscontroles houden of dat
boswachters een woninginbraak onderzoeken? De vergaande
consequenties die onbevoegd optreden kunnen hebben, doen recht aan
het ingrijpende karakter van strafvorderlijke bevoegdheden. Mijn
fractie vindt dat terecht.
De heer Haverkamp (CDA):
Ik heb een hypothetische vraag. Een boswachter ziet op weg van het
bos naar huis iemand een woning ingaan. Vindt de heer Anker dan dat
de boswachter moet kunnen optreden?
De heer Anker (ChristenUnie):
De boswachter is een bijzondere opsporingsambtenaar en geen
algemeen opsporingsambtenaar. Een marechaussee van de KMar zou
kunnen optreden, maar hij zou geen opsporingsbevoegdheid hebben.
Hij kan de persoon aanhouden en daarna in contact treden met de
politie voor verder onderzoek. Ik zei al dat mijn voorbeelden
buiten proportie lijken, maar het zijn wel twee voorbeelden van
mensen met een heel duidelijke taakomschrijving waar ze zich niet
buiten zouden moeten begeven.
De heer Haverkamp (CDA):
De heer Anker vindt het niet wenselijk dat op dat moment wordt
opgetreden.
De heer Anker (ChristenUnie):
Dat is iets anders, want dan gaat het over bijzondere
opsporingsambtenaren en niet over de Koninklijke Marechaussee. Ik
gaf slechts een voorbeeld.
De heer Haverkamp (CDA):
Het risico van een voorbeeld is altijd dat je dat visualiseert. Ik
zie de boswachter terug fietsen, maar ik zou het heel prettig
vinden, als het om mijn huis zou gaan, als de boswachter wel
ingrijpt. Mijn fractie is daarom ook blij met deze uitbreiding van
taken en bevoegdheden van de Koninklijke Marechaussee, want je kunt
aan het eind van de rit niet hebben dat iemand wordt vrijgesproken,
omdat wij een en ander te formalistisch hebben uitgelegd. Vandaar
mijn vraag aan de heer Anker of hij het al of niet wenselijk vindt
dat op dat moment wordt ingegrepen.
De heer Anker (ChristenUnie):
Ik val een beetje in mijn eigen zwaard, omdat ik appels met peren
vergelijk. De marechaussee heeft wel de mogelijkheid op te treden.
De marechaussee mag wel mensen aanhouden, maar mag vervolgens niet
verder gaan met opsporen, met het daadwerkelijk doen van
onderzoek.
Dat is aan de politie, maar de marechaussee kan wel
ingrijpen.
De heer Van der Staaij (SGP):
Wat vindt u ervan dat de AID en de FIOD wel een brede
opsporingsbevoegdheid hebben, ondanks hun zeer beperkte
takenpakket?
De heer Anker (ChristenUnie):
Ik moet bekennen dat ik daar heel weinig over kan zeggen. Ik heb
mij uitermate goed voorbereid om iets te zeggen over de Koninklijke
marechaussee, maar niet over de AID en de FIOD. Ik wil er graag een
keer met u over in discussie, maar ik hoop dat u nu enige coulance
wilt hebben met een onervaren woordvoerder.
De heer Van der Staaij (SGP):
Ik wist het eerlijk gezegd ook niet, maar het wordt in de stukken
in ieder geval genoemd als illustratie om aan te geven dat de
positie van deze bijzondere opsporing gelijk wordt getrokken met
die van bijvoorbeeld de FIOD en de AID. Ik vond dit eigenlijk wel
een overtuigend argument.
De heer Anker (ChristenUnie):
Dan heb ik verkeerd ingeschat wat u vroeg.
Er zou verwezen kunnen worden naar de instructienorm dat de
marechaussee zich dient te onthouden van optreden buiten haar eigen
taken. Volgens de stukken kan overtreding van deze norm
tuchtrechtelijk worden afgedaan. Uit de litteratuur over de Wet
militair tuchtrecht blijkt dat een instructienorm geen
dienstvoorschrift is, zodat die niet tuchtrechtelijk gehandhaafd
kan worden. Kan de minister hierop reageren?
Er wordt in de stukken ook verwezen naar de klachtenregeling voor
politietaken. Deze regeling biedt echter niet de mogelijkheid om te
klagen over de toepassing van het vierde lid van artikel 6 van de
Politiewet. Ook hierop graag een reactie van de minister.
Mijn fractie vindt het belangrijker dat het tuchtrecht en het
klachtrecht sowieso geen geschikt alternatief zijn voor controle
door de strafrechter op het juiste gebruik van strafvorderlijke
bevoegdheden. Het tuchtrecht gaat immers over misdragingen van een
individuele militair, terwijl de klachtenregeling betrekking heeft
op de bejegening door een ambtenaar van de Koninklijke
marechaussee. Het een is dus van een totaal andere orde dan het
ander. Bovendien geldt voor alle andere vormen van onbevoegd
optreden in het strafrecht en voor vormen van verzuim dat ze ter
beoordeling aan de strafrechter worden voorgelegd. Waarom dan in
dit geval niet? Een verwijzing naar een vergelijkbare
instructienorm voor de politie vind ik niet bevredigend, want deze
bestaat al jaren en hij is nooit nader uitgewerkt in de
ambtsinstructie. Feitelijk functioneert de instructienorm dus
helemaal niet.
Kort en goed, wat mijn fractie betreft biedt de bestaande wetstekst
alle ruimte die de Koninklijke marechaussee nodig heeft om zo nodig
op te treden buiten het eigen takenpakket. Dat de regeling niet
voor alle betrokkenen even duidelijk is, is geen reden om de wet te
wijzigen, maar om de wet beter uit te leggen. Daar roep ik de
regering dan ook toe op. Omdat mijn fractie het wetsvoorstel voor
het overige graag steunt, dien ik een amendement in om de huidige
regeling voor de opsporingsbevoegdheid in stand te laten.
De heer Brinkman (PVV):
Ik geef even een voorbeeld. Twee medewerkers van de Koninklijke
marechaussee rijden in een blauwe bus die herkenbaar is als een
voertuig van de marechaussee, van Schiphol, een gebied waar zij
bevoegdheden hebben, naar Uddel. Op de A1 zien zij iemand die
levensgevaarlijk rijgedrag vertoont, mogelijk onder invloed van
alcohol. Vindt u nu dat deze medewerkers die bestuurder aan de kant
mogen zetten?
De heer Anker (ChristenUnie):
Ja, en volgens mij biedt de wet ook mogelijkheden om in zo'n
geval op te treden.
De heer Brinkman (PVV):
Goed, maar vervolgens ruiken zij, als de auto aan de kant is gezet,
een wietlucht. Mogen zij dan de auto doorzoeken?
De heer Anker (ChristenUnie):
Als zij zien dat de bestuurder waarschijnlijk onder invloed is, dan
houdt dat verband met het rijgedrag, met het strafbare feit dat zij
constateren. Dat zouden zij dan ook kunnen onderzoeken. Het
kentekenbewijs controleren of nagaan of de auto nog verzekerd is,
zou te ver gaan, maar zij mogen in zo'n geval optreden.
De heer Brinkman (PVV):
Ik heb begrepen dat er in dit soort zaken vrijspraken zijn
geweest.
De heer Anker (ChristenUnie):
Die zijn er inderdaad geweest, maar dat waren gevallen waarin de
Marechaussee verderging met het onderzoek dan de bedoeling was. Men
heeft het rijbewijs gecontroleerd, maar vervolgens ook gekeken of
de auto verzekerd was, of het rijbewijs vals was en dergelijke. Die
zaken kan de Marechaussee op dat moment niet verder onderzoeken.
Het gaat op dat moment over het rijgedrag.
De heer Brinkman (PVV):
U vindt het dus goed dat de betreffende persoon een bekeuring
krijgt voor te hard rijden, levensgevaarlijk rechts inhalen en
dergelijke, maar van u mag men niet kijken of de auto onverzekerd
is?
De heer Anker (ChristenUnie):
Dat klopt.
Tweede termijn
De heer Anker (ChristenUnie):
Voorzitter. Wij danken de minister voor de beantwoording van de
vragen. Ik heb het vermoeden dat ons amendement het net niet zal
halen, maar wij hebben nog een week en houden het dus even boven de
markt.
Bron: ongecorrigeerd stenogram
Archief > 2007 > april
- 28-04-2007 28-04-2007 17:36 - Speech Arie Slob Uniecongres
- 27-04-2007 27-04-2007 12:45 - Vragen over hoge grafprijzen
- 26-04-2007 26-04-2007 13:05 - Schrijnende situaties achter de voordeur: kindermishandeling
- 26-04-2007 26-04-2007 11:30 - Overleg over diervoeders
- 26-04-2007 26-04-2007 11:27 - Overleg over wijkaanpak
- 26-04-2007 26-04-2007 11:15 - Bijdrage debat over sterfgevallen in ziekenhuizen
- 26-04-2007 26-04-2007 11:10 - Bijdrage debat over de WMO
- 26-04-2007 26-04-2007 10:57 - Bijdrage spoeddebat over kindermishandeling
- 26-04-2007 26-04-2007 10:49 - Bijdrage debat over burgerinitiatief stop fout vlees
- 26-04-2007 26-04-2007 09:35 - Vragen over het effect van hoge grafkosten
- 26-04-2007 26-04-2007 09:31 - Inbreng bij opnemen zorgplicht voor dieren in grondwet
- 25-04-2007 25-04-2007 11:18 - Overleg over MEP-subsidies
- 25-04-2007 25-04-2007 11:06 - Overleg over wandelwegen
- 25-04-2007 25-04-2007 10:42 - Overleg over de nota natuurbeleid
- 25-04-2007 25-04-2007 10:19 - ChristenUnie houdt vast aan genocidewet
- 25-04-2007 25-04-2007 09:40 - Algemeen overleg over Afghanistan
- 24-04-2007 24-04-2007 12:48 - Vragen over de ondersteuning van het juridisch proces in Rwanda
- 24-04-2007 24-04-2007 10:31 - Vragenuur over vergunning abortusboot
- 24-04-2007 24-04-2007 10:26 - Overleg over Sudan
- 24-04-2007 24-04-2007 09:22 - Inbreng bij wijziging van het onafhankelijk netbeheer
- 23-04-2007 23-04-2007 12:01 - Vragen over de positie van christenen in Pakistan
- 23-04-2007 23-04-2007 11:56 - Vragen over de moord op drie Turkse christenen
- 23-04-2007 23-04-2007 10:09 - Vragen over excessief alcoholgebruik van militairen
- 21-04-2007 21-04-2007 15:16 - ChristenUnie: vragen over vergunning abortusboot
- 20-04-2007 20-04-2007 16:58 - ChristenUnie tevreden met kindgebondenbudget
- 20-04-2007 20-04-2007 11:22 - Keepersgeluk voor Sytze Faber
- 19-04-2007 19-04-2007 19:30 - Gelovige zieke wil liever thuiszorger die dat snapt
- 19-04-2007 19-04-2007 14:01 - Algemeen overleg RAZEB
- 19-04-2007 19-04-2007 13:20 - Vragen over de positie van christenen in Pakistan
- 19-04-2007 19-04-2007 11:58 - Vragen over moord op drie christenen in Turkije
- 19-04-2007 19-04-2007 11:46 - Inbreng bij bijdrage politiekosten bij publieksevenementen
- 19-04-2007 19-04-2007 11:37 - Overleg over voortgang Wet Inrichting Landelijk Gebied
- 19-04-2007 19-04-2007 11:36 - Bijdrage over de Postwet (Tweede termijn)
- 19-04-2007 19-04-2007 11:34 - Overleg over vrij verkeer van werknemers uit MOE-landen
- 19-04-2007 19-04-2007 11:26 - Bijdrage debat over het cultuurbeleid
- 19-04-2007 19-04-2007 10:18 - Overleg over de OV-chipkaart
- 19-04-2007 19-04-2007 10:10 - Overleg over de belastingdienst
- 19-04-2007 19-04-2007 10:03 - Overleg over het huurbeleid
- 18-04-2007 18-04-2007 17:11 - Overleg NAVO Response Force
- 18-04-2007 18-04-2007 14:43 - Overleg over de WMO
- 18-04-2007 18-04-2007 11:53 - Overleg over de IJzeren Rijn
- 18-04-2007 18-04-2007 09:42 - Overleg over biotechnologie
- 18-04-2007 18-04-2007 09:35 - Overleg over brandweerzorg
- 17-04-2007 17-04-2007 12:35 - Vragen over dreigend personeelstekort in de kraamzorg
- 17-04-2007 17-04-2007 11:02 - Bijdrage debat over de Koninklijke Marechaussee
- 17-04-2007 17-04-2007 10:50 - Overleg over aanbestedingen in het OV
- 12-04-2007 12-04-2007 15:04 - Die Zeit: Sech gegen den Strom Wie die Christen−Union die niederländische Politik aufmischt
- 12-04-2007 12-04-2007 10:29 - Vragen over misdragingen militairen op Kreta
- 11-04-2007 11-04-2007 20:24 - ChristenUnie wil uitbreiding kraamzorg
- 11-04-2007 11-04-2007 15:04 - Bijdrage spoeddebat over topinkomens
- 11-04-2007 11-04-2007 14:46 - Bijdrage debat over de Binnenvaartwet
- 11-04-2007 11-04-2007 14:39 - Bijdrage debat over de Postwet
- 11-04-2007 11-04-2007 10:40 - Overleg over arbeidsmarktbeleid
- 11-04-2007 11-04-2007 10:35 - Overleg over duurzame landbouw
- 10-04-2007 10-04-2007 16:46 - Inbreng bij wegnemen knelpunten leerlinggebonden financiering
- 10-04-2007 10-04-2007 15:11 - Bijdrage VAO over gewasschade in Aalsmeer
- 10-04-2007 10-04-2007 09:48 - Vragen over uitbreiding verschijnsel 'tienersex als tegenprestatie'
- 06-04-2007 06-04-2007 19:09 - ChristenUnie wil oplossing voor groeiende groep onverzekerden
- 05-04-2007 05-04-2007 12:39 - Inbreng bij voorlopige rekening 2006
- 05-04-2007 05-04-2007 12:34 - Bijdrage debat over de kamer van koophandel
- 05-04-2007 05-04-2007 11:31 - Arie Slob: speciaal onderwijs blijft bestaan
- 04-04-2007 04-04-2007 21:57 - ChristenUnie wil duidelijkheid over ‘volkenrechtelijk mandaat’
- 04-04-2007 04-04-2007 16:07 - Irak blijft actueel
- 04-04-2007 04-04-2007 14:26 - Inbreng bij wijziging Wet eenmalige gegevensuitvraag werk en inkomen
- 04-04-2007 04-04-2007 12:27 - Bijdrage debat over de RAZEB
- 04-04-2007 04-04-2007 12:22 - Bijdrage Irak-debat
- 04-04-2007 04-04-2007 12:00 - Overleg over uitvoering Flora- en faunawet
- 04-04-2007 04-04-2007 10:13 - Overleg over beleggingspolissen
- 04-04-2007 04-04-2007 10:08 - Overleg over het asielbeleid
- 04-04-2007 04-04-2007 10:03 - Overleg over het extern veiligheidsbeleid
- 03-04-2007 03-04-2007 11:18 - Bijdrage debat wijziging Wetboek van Strafrecht; gedragsbeïnvloeding jeugdigen
- 03-04-2007 03-04-2007 11:09 - Bijdrage debat wijziging Leerplichtwet en de Wet inburgering; invoering kwalificatieplicht
- 03-04-2007 03-04-2007 10:46 - Vragen over informering NUON aan klanten over hun jaarlijkse CO2-uitstoot
- 03-04-2007 03-04-2007 10:28 - Overleg over de wijziging van de Electriciteitswet 1998
- 02-04-2007 02-04-2007 11:31 - Inbreng bij verzamelwet vereenvoudiging vergunningen
- 02-04-2007 02-04-2007 10:58 - Vragen over toegang voor lokale omroepen tot digitale basispakketten
Reacties op 'Bijdrage debat over de Koninklijke Marechaussee'
Geen berichten gevonden
Log in om te kunnen reageren op nieuwsberichten.