![Scheveningen haven.jpg](/l/library/download/urn:uuid:6522f5da-9f20-476d-b02c-99ed1a2b5821/scheveningen+haven.jpg?scaleType=6&width=1200&height=375)
Alimentatie meer afdwingen
Bron: Nederlands Dagblad
De Tweede Kamer behandelt deze week de begroting van Sociale Zaken. De ChristenUnie pleit daarbij voor wijziging van de alimentatiewetgeving. Want nu kunnen ex-partners - mannen meestal - nog te makkelijk hun ouderhoudsplicht ontlopen.
door Tineke Huizinga-Heringa
In ons land ontvangen duizenden vrouwen en kinderen geen alimentatie terwijl ze daar wel recht op hebben. De huidige wetgeving geeft onderhoudsplichtige ex-partners nog te vaak de mogelijkheid weg te lopen voor hun verantwoordelijkheden. Het kan allemaal veel rechtvaardiger, als de wetgever óók zijn verantwoordelijkheid neemt.
In Nederland eindigt bijna een op de drie huwelijken door een echtscheiding. Naast emotioneel leed zijn er in veel gevallen ook financiële problemen. De overheid gaat ervan uit dat de ex-partners zelf afspraken maken over de gevolgen van een echtscheiding, zoals de verzorging van en omgang met de kinderen en over de alimentatie. De wet schrijft gescheiden partners wel een zorgplicht voor, tegenover zowel elkaar als hun kinderen onder de 21 jaar. Als het niet lukt op vrijwillige basis afspraken te maken, doet de rechter daarover bindende uitspraken bij de ontbinding van het huwelijk.
Zo'n rechterlijke uitspraak kan dus gaan om de vraag of, en zo ja hoeveel alimentatie er moet worden betaald, zowel voor de partner als voor de kinderen. Helaas komt het nogal eens voor dat de betalingsplichtige - meestal de man - weigert te betalen. Degene die achterblijft, heeft doorgaans weinig rooskleurige perspectieven en is niet zelden aangewezen op de bijstand. Zeker als er kinderen zijn, is de situatie dan schrijnend.
De regering geeft zelf ook onomwonden toe dat het bestaande alimentatiesysteem vrouwen vaak onevenredige financiële lasten bezorgt. Zij nemen immers meestal de verzorging voor hun rekening.
Zelfstandigheid
De regering onderneemt weinig op dit terrein. Wel wil ze binnenkort een wetsvoorstel indienen, dat de hoogte van de kinderalimentatie vastlegt. Dit kan wellicht veel getouwtrek voorkomen. Maar ze laat twee andere knelpunten liggen: de partneralimentatie en de inning van alimentatie.
In het licht van het streven naar economische zelfstandigheid voor iedere volwassene is de partneralimentatie voor sommige partijen kennelijk een te heet hangijzer. Het liefst zien zij dat partneralimentatie niet nodig is, omdat de vrouw zelf in haar levensonderhoud voorziet.
Dat is enerzijds wel te begrijpen, anderzijds is het ook opmerkelijk. Partneralimentatie is een wettelijk recht. Als de rechter de hoogte van de partneralimentatie vaststelt, gaat hij ervan uit dat de ex-partner die ook betaalt. Nu dat vaak achterwege blijft, is de politiek aan zet.
Maar er gebeurt niets. Sterker nog, het Rijk laat de teugels nog meer vieren. Op grond van de huidige Bijstandswet zijn gemeenten nog verplicht de onderhoudsplichtige ex-partner bij zijn verantwoordelijkheid te bepalen, door een deel van de verleende bijstand op hem te verhalen. Maar deze terugvorderings- en verhaalplicht wordt met ingang van 1 januari 2004 afgeschaft.
Dat is op zichzelf niet rampzalig, omdat dit systeem toch niet goed werkte. Sociale diensten van gemeenten zijn nu eenmaal geen incassobureaus.
Een goed alternatief blijft echter achterwege. Gemeenten mogen na de jaarwisseling zelf bepalen wie voor de alimentatiekosten opdraait: de ex-partner of de samenleving. In een tijd waarin burgers te pas en te onpas worden gewezen op hun verantwoordelijkheden, is dat wel heel merkwaardig en inconsequent. Het is principieel moeilijk te verdedigen dat de gemeenschap verantwoordelijkheden overneemt, als de betrokkenen hun verantwoordelijkheid die voortvloeit uit de onderhoudsplicht, en die nota bene wettelijk is vastgelegd, niet willen nemen.
Bureau
Een logische oplossing is de partneralimentatie vast te stellen, en zonodig ook te innen, via een bestaand bureau dat veel ervaring heeft met alimentatie: het Landelijk Bureau Inning Onderhoudsbijdragen (LBIO). Dit bureau springt nu al te hulp, als de ene partner in gebreke blijft bij de betaling van de kinderalimentatie. Het is een relatief kleine stap het bureau vergelijkbare bevoegdheden te geven voor de inning van de partneralimentatie, als er sprake is van achterstanden of weigering te betalen.
Op die manier kan ook worden voorkomen dat herhaaldelijk pijnlijke confrontaties plaatsvinden tussen ex-partners. De voordelen van deze opzet wegen duidelijk op tegen eventuele bezwaren van emancipatoire aard.
Het meest wordt de verantwoordelijkheid ontlopen bij de partneralimentatie. Kinderalimentatie is minder vaak een probleem, omdat de ouders doorgaans geen conflict met hun kinderen hebben. Toch is ook hier in ongeveer een derde van de gevallen sprake van onwil. In die situaties kan dus het LBIO worden ingeschakeld. In veel gevallen lukt het dit bureau de bijdragen alsnog te innen, omdat het vergaande bevoegdheden heeft (loonbeslag, deurwaarder, zelfs gijzeling).
Een knelpunt ligt hier wel wanneer de onderhoudsplichtige nog meer schulden heeft, die eerst aan bod komen. Het LBIO heeft als schuldeiser niet dezelfde voorrangspositie als de belastingdienst en de sociale dienst. Eigenlijk zou kinderalimentatie ook voorrang moeten krijgen, zodat de kans veel groter is dat de bijdragen toch zijn te verhalen. Zo kan worden voorkomen dat de gemeenschap betaalt, terwijl de verantwoordelijkheid aantoonbaar ergens anders ligt.
Kortom, er is reden genoeg de alimentatiewetgeving ook op deze twee punten aan te passen. Er is alles voor te zeggen om ook op dit terrein verantwoordelijkheden weer in balans te brengen.
Tineke Huizinga is Tweede-Kamerlid voor de ChristenUnie
- Labels
- Opinie
Archief > 2003 > december
- 30-12-2003 30-12-2003 14:33 - ChristenUnie promoot "Kerk op Groen"
- 27-12-2003 27-12-2003 16:58 - Rouvoet: brieven aan God niet weggooien
- 23-12-2003 23-12-2003 20:00 - Vragen over Nederlandse financiële bijdragen voedselnood Noord Korea
- 23-12-2003 23-12-2003 16:07 - Vragen over Voedselhulp Noord-Korea
- 23-12-2003 23-12-2003 10:26 - Algemeen Overleg Interpellatie opvang gemeenten uitgeprocedeerde asielzoekers
- 20-12-2003 20-12-2003 21:20 - RTV Oost over de Hanzelijntunnel
- 20-12-2003 20-12-2003 07:38 - Column Friesch Dagblad
- 19-12-2003 19-12-2003 21:28 - Redt de scheepsbouw met staatssteun
- 19-12-2003 19-12-2003 17:46 - Teleurstelling over tegenstem CDA motie Hanzelijn
- 19-12-2003 19-12-2003 11:46 - CDA blokkeert extra geld palliatieve zorg
- 18-12-2003 18-12-2003 23:27 - Dossier: Godsdienstvrijheid
- 18-12-2003 18-12-2003 16:53 - Apart debat over godsdienstvrijheid
- 18-12-2003 18-12-2003 14:11 - Verslag Aanpassing gemeentewet, Provinciewet e.a. – dualisering
- 18-12-2003 18-12-2003 10:27 - Algemeen Overleg Bevoegdheid opleggen bestuurlijke boete gemeentebesturen
- 17-12-2003 17-12-2003 16:23 - Motie mensenrechten Noord-Korea
- 17-12-2003 17-12-2003 09:29 - Algemeen Overleg Consessiewet spoor
- 16-12-2003 16-12-2003 14:48 - Bijdrage debat georganiseerde solidariteit
- 16-12-2003 16-12-2003 11:19 - Bijdrage debat Begroting Buitenlandse Zaken 2004
- 16-12-2003 16-12-2003 10:35 - Vragen over mogelijke arrestatie van protestantse christenen in Vietnam
- 15-12-2003 15-12-2003 14:00 - Vragen over mogelijke oprichting van een multinationale Groep Maritieme Patrouille Vliegtuigen
- 15-12-2003 15-12-2003 13:55 - Vragen over Rapport Rutgers Nisso Groep “Abortus in Nederland 2001-2002”
- 12-12-2003 12-12-2003 18:49 - Europa heeft geld voor IJssel-tunnel
- 12-12-2003 12-12-2003 10:37 - Overheid moet in sommige gevallen moraliseren
- 11-12-2003 11-12-2003 18:55 - debat gekozen burgemeester
- 11-12-2003 11-12-2003 14:09 - Bijdrage debat Belastingplan 2004
- 11-12-2003 11-12-2003 13:09 - Algemeen Overleg Landbouw- en Visserijraad
- 11-12-2003 11-12-2003 11:02 - Bijdrage debat dakloze asielzoekers
- 10-12-2003 10-12-2003 18:51 - Combitunnel Nijverdal
- 10-12-2003 10-12-2003 14:07 - Bijdrage debat Vreemdelingenwet – verblijfsvergunning asiel 5 jaar
- 10-12-2003 10-12-2003 14:05 - Bijdrage debat Vreemdelingenwet – 10-dagentoets
- 10-12-2003 10-12-2003 11:11 - Bijdrage debat Wet uitgebreide identificatieplicht
- 09-12-2003 09-12-2003 18:53 - Haagsche Courant over infrastructuurdebat
- 09-12-2003 09-12-2003 14:03 - Bijdrage debat Stelselmatige daders
- 09-12-2003 09-12-2003 13:05 - Algemeen Overleg Derde actieprogramma Nitraatrichtlijn - Mestproblematiek
- 08-12-2003 08-12-2003 18:09 - Nota overleg Meerjarenprogramma Infrastructuur (MIT) 2004
- 08-12-2003 08-12-2003 18:04 - Toch geld voor tunnel Hanzelijn?
- 08-12-2003 08-12-2003 11:13 - Algemeen Overleg Wet uitgebreide identificatieplicht
- 08-12-2003 08-12-2003 07:50 - Minachting De Geus maakt Rouvoet boos
- 07-12-2003 07-12-2003 18:06 - Kleine meisje Deo Volente onze koningin
- 04-12-2003 04-12-2003 12:56 - Verslag Ondersteuning onderwijs aan zieke leerlingen
- 04-12-2003 04-12-2003 12:54 - Verslag Wijziging Wet primair onderwijs/expertisecentra: decentralisatie arbeidsvoorwaarden
- 04-12-2003 04-12-2003 10:40 - Alimentatie meer afdwingen
- 04-12-2003 04-12-2003 10:28 - Algemeen Overleg Beleidskader Flora- en Faunawet
- 03-12-2003 03-12-2003 20:44 - Bijdrage debat Begroting Sociale Zaken en Werkgelegenheid voor 2004
- 03-12-2003 03-12-2003 20:41 - Partneralimentatie incasseren
- 03-12-2003 03-12-2003 11:20 - Algemeen Overleg Inkomenspositie chronisch zieken en gehandicapten
- 02-12-2003 02-12-2003 17:57 - Bijdrage debat Wet terroristische misdrijven
- 01-12-2003 01-12-2003 18:14 - Wetgevingsoverleg Wijziging Penitentiaire beginselenwet – stelselmatige daders
Reacties op 'Alimentatie meer afdwingen'
Geen berichten gevonden
Log in om te kunnen reageren op nieuwsberichten.